මාරාන්තික එන්නත් වංචාව: 'කටකතා සාක්ෂි' ගැන විනිසුරු දෙබස සහ නීතියේ තරාදියෙන් මනින රාජ්‍ය යාන්ත්‍රණයේ පාවාදීම

(විශේෂ නීති සහ පරිපාලන කටයුතු පිළිබඳ වාර්තාකරුවෙකු විසිනි - 2026 පෙබරවාරි 14)

රෝගීන්ගේ ජීවිත ආරක්ෂා කිරීම සඳහා වෙන් කළ රුපියල් මිලියන 144 කට අධික මහජන මුදලක් (රුපියල් කෝටි 14ක්) "හදිසි අවශ්‍යතාවයක්" මුවාවෙන් වංක ලෙස ව්‍යපහරණය කිරීම සම්බන්ධයෙන් හිටපු සෞඛ්‍ය අමාත්‍ය කෙහෙළිය රඹුක්වැල්ල මහතා ඇතුළු 12 දෙනෙකුට එරෙහිව කොළඹ ස්ථිර ත්‍රිපුද්ගල මහාධිකරණය හමුවේ විභාග වන නඩුව, ශ්‍රී ලංකාවේ පරිපාලනමය සහ නීතිමය ඉතිහාසයේ තීරණාත්මක සන්ධිස්ථානයකි.

ඊයේ (13) දින පැවති නඩු විභාගයේදී හෙළිදරව් වූ කරුණු, හුදෙක් මුදල් වංචාවක් පිළිබඳ කතාවක් පමණක් නොව; ශ්‍රී ලංකා ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව, මූල්‍ය රෙගුලාසි (FR) සහ ආයතන සංග්‍රහය (AR) යන ත්‍රිත්වයම ඉහළ නිලධාරීන් සහ දේශපාලඥයින් විසින් කෙතරම් නිර්දය ලෙස උල්ලංඝනය කර ඇත්දැයි විදහා දක්වන කැඩපතකි.

ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ මහජන භාරය සහ මූල්‍ය රෙගුලාසිවල (FR) "මළගම"

ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී ජනරජයේ ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාවේ 148 වන ව්‍යවස්ථාව: "පාර්ලිමේන්තුවට රාජ්‍ය මූල්‍ය පිළිබඳ පූර්ණ පාලනය ඇත්තේය."

මෙම ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථානුකූල ප්‍රතිපාදනය මගින් කියවෙන්නේ මහජන මුදල් යනු විධායකය (අමාත්‍යවරුන් සහ නිලධාරීන්) විසින් "භාරකාරත්වයක්" (Public Trust) යටතේ පරිහරණය කළ යුතු දෙයක් බවයි. එහෙත් ඊයේ අධිකරණයේදී පැමිණිල්ල මෙහෙයවූ නියෝජ්‍ය සොලිසිටර් ජෙනරාල් ලක්මිණි ගිරිහාගම මෙනවිය විසින් ඖෂධ නියාමන අධිකාරියේ (NMRA) සාක්ෂිකාරිය හරහා ඉදිරිපත් කළ ලේඛන මගින් පෙනී යන්නේ මෙම භාරකාරත්වය බරපතල ලෙස කඩ වී ඇති බවයි.

ඉන්දියානු ණය යෝජනා ක්‍රමය යටතේ ඖෂධ ගෙන්වීමේදී "විශේෂ සීඝ්‍රගාමී ඖෂධ ප්‍රසම්පාදන ක්‍රියාවලිය" (Emergency Procurement) නමැති ආවරණය භාවිතා කර ඇත. රජයේ මූල්‍ය රෙගුලාසි (FR) වලට අනුව හදිසි මිලදී ගැනීම් සඳහා ප්‍රතිපාදන ඇත්තේ සැබෑ ජාතික ව්‍යසනයකදී ක්‍රියාත්මක වීමට මිස, සාමාන්‍ය තරඟකාරී ප්‍රසම්පාදන ක්‍රියාවලිය (Competitive Bidding) මඟහැරීම සඳහා නොවේ. එහෙත් ඖෂධ ඇගයීම් කමිටුව ලබාදුන් නිර්දේශ පවා නොසලකා හරිමින්, සැපයුම්කරුවන් ලියාපදිංචි කිරීමේදී මූල්‍ය රෙගුලාසිවල මූලික විනිවිදභාවය මුළුමනින්ම උල්ලංඝනය කර ඇති බව ලේඛනගත සාක්ෂි හරහා ඊයේ තහවුරු විය.

ආයතන සංග්‍රහය (AR) සහ 12 වන විත්තිකරුගේ අත්සන්

රාජ්‍ය සේවකයෙකුගේ හැසිරීම සහ වගවීම තීරණය වන්නේ ආයතන සංග්‍රහය (Establishments Code) මගිනි. රාජ්‍ය නිලධාරියෙකු තම තනතුරේ බලතල භාවිතා කළ යුත්තේ යහපත් චේතනාවෙන් සහ මහජන යහපත උදෙසා පමණි.

ඊයේ නඩු විභාගයේදී 12 වන විත්තිකරු වන ඖෂධ නියාමන අධිකාරියේ හිටපු සභාපති වෛද්‍ය විජිත් ගුණසේකර මහතා විසින් 2022 සැප්තැම්බර් සිට 2023 ජනවාරි දක්වා ලබා දුන් මතභේදාත්මක අනුමැතියන් සහ ඔහුගේ කෙටි අත්සන් (Short Signatures) සහිත ලේඛන අධිකරණය හමුවේ සාක්ෂි ලෙස සලකුණු කෙරිණි.

ආයතන සංග්‍රහයේ විධිවිධානවලට අනුව, ලිපිගොනුවක අත්සන් තබන නිලධාරියා එහි නීත්‍යානුකූලභාවය සහ තාක්ෂණික නිරවද්‍යතාවය පිළිබඳව පෞද්ගලිකවම වගකිව යුතුය (Accountability). තාක්ෂණික කමිටු නිර්දේශ යටපත් කරමින් සභාපතිවරයෙකු අත්සන් තබා ඇත්නම්, එය හුදු පරිපාලන අතපසුවීමක් නොව සාපරාධී විශ්වාසය කඩ කිරීමක් බව පැමිණිල්ලේ ගම්‍යමාන තර්කය වී තිබේ.

අධිකරණ ව්‍යවහාරය: 'කටකතා සාක්ෂි' සහ විනිසුරු මඩුල්ලේ තීරණාත්මක දෙබස

මෙම නඩු විභාගයේදී නීති විශාරදයින්ගේ දැඩි අවධානයට ලක්වූ විමර්ශනාත්මක අවස්ථාව උදා වූයේ "Indian Livealth Bio Pharma" නම් ඉන්දියානු සමාගමේ පුද්ගලයෙකු විසින් එවූ බව කියන ඊමේල් (E-mail) පණිවිඩයක් සම්බන්ධයෙන් පැමිණිල්ල සාක්ෂි විමසීමට යාමේදීය.

මෙහිදී සභාපති විනිසුරු ප්‍රියන්ත ලියනගේ මහතා නීතියේ මූලික සිද්ධාන්තයක් මතු කළේය.

විනිසුරුවරයාගේ නිරීක්ෂණය:

වෙනත් අයෙකු විසින් එවන ලද ඊමේල් පණිවිඩයක් පිළිබඳව අධිකරණයේ සිටින මෙම සාක්ෂිකාරියට (නිශානි ලංකා මහත්මියට) කරුණු දැක්විය නොහැක. එය සාක්ෂි ආඥාපනත යටතේ "කටකතා සාක්ෂියක්" (Hearsay Evidence) වේ.

සාක්ෂි නීතියේ 60 වන වගන්තියට අනුව, වාචික සාක්ෂිය සෑම විටම සෘජු විය යුතුය (Oral evidence must be direct). එනම් ලේඛනයක් හෝ ප්‍රකාශයක් ඉදිරිපත් කළ යුත්තේ එය නිර්මාණය කළ තැනැත්තා විසින්මය. නියෝජ්‍ය සොලිසිටර් ජෙනරාල්වරිය ද මෙම නීතිමය තර්කයට එකඟ වූ අතර, අදාළ සාක්ෂි කොටස නඩු වාර්තාවෙන් (Proceedings) ඉවත් කරන ලෙස සභාපති විනිසුරුවරයා නියෝග කළේය. ඊට විත්තියෙන් ද විරෝධයක් මතු නොවීය.

නමුත් ත්‍රිපුද්ගල විනිසුරු මඩුල්ලක (Trial-at-Bar) සැබෑ සුන්දරත්වය සහ නීතිමය සුපරීක්ෂාකාරී බව පෙන්නුම් කරමින්, විනිසුරු මඩුල්ලේ සාමාජික විනිසුරු විරාජ් වීරසූරිය මහතා වහාම මැදිහත් විය.

විනිසුරු වීරසූරිය මහතාගේ මැදිහත්වීම:

එම ඊමේල් පණිවිඩයට අදාළ සාක්ෂි කොටස නඩු වාර්තාවෙන් ඉවත් නොකර, වාර්තාවේ රඳවා තබා ගන්නා ලෙස එතුමා යෝජනා කළේය. ඒ අනුව සභාපති විනිසුරුවරයා තම පෙර නියෝගය සංශෝධනය කරමින් එය වාර්තාවේ තබා ගැනීමට පියවර ගත්තේය.

මෙය වැදගත් වන්නේ ඇයි?

අධිකරණ ව්‍යවහාරයට අනුව, යම් සාක්ෂියක් පිළිගත හැකිද නැද්ද යන්න අවසන් තීන්දුවේදී තීරණය කළ හැකි වුවත්, නඩු විභාගය අතරතුරදී මතු වූ කරුණු වාර්තාවේ (Record) සටහන්ව තිබීම අනාගත අභියාචනාවකදී (Appellate stage) ඉතා වැදගත් වේ. එමෙන්ම, අදාළ ඊමේල් පණිවිඩයේ අන්තර්ගතය "සත්‍යයක්දැයි" ඔප්පු කිරීමට එය භාවිතා කළ නොහැකි වුවත්, එවැනි ඊමේල් එකක් ලැබුණු බවට වූ පරිසරය (Res Gestae) පෙන්වීමට එය අනාගතයේදී වැදගත් විය හැකිය. විනිසුරුවරුන්ගේ මෙම සූක්ෂ්ම මැදිහත්වීම පෙන්වා දෙන්නේ නීතියේ ආධිපත්‍යය කෙතරම් තියුණු ලෙස මෙහිදී ක්‍රියාත්මක වන්නේද යන්නයි.

මෙය හුදෙක් නඩුවක් නොව, පද්ධතියේ විනිවිද පෙනෙන ස්කෑන් පරීක්ෂණයකි

විත්තිකරුවන් වෙනුවෙන් ජනාධිපති නීතිඥ ප්‍රියන්ත නාවාන ඇතුළු ප්‍රබල නීතිඥ මණ්ඩලයක් පෙනී සිටින මෙම නඩුව, ලබන 16 වැනිදා තෙක් කල් තැබිණි.

court colombo

පෙබරවාරි 13 දින අධිකරණ වාර්තාවෙන් හෙළි වන පරම සත්‍යය නම්, දේශපාලන අධිකාරියට තනිවම මෙවැනි දැවැන්ත වංචාවක් කළ නොහැකි බවයි. ඒ සඳහා අමාත්‍යාංශයේ සහ නියාමන අධිකාරියේ ඉහළ නිලධාරීන් ආයතන සංග්‍රහය (AR) සහ මූල්‍ය රෙගුලාසි (FR) පාවා දෙමින් ගොඩනගා දුන් "හදිසි අවශ්‍යතාවයේ" පාලම භාවිත කර ඇත. නීතියේ දෙවඟනගේ දෑස් බැඳ ඇතැයි ඇතමුන් සිතුවද, කොළඹ ස්ථිර ත්‍රිපුද්ගල මහාධිකරණය තුළින් ඇසෙන නීතිමය තර්ක සහ විනිසුරුවරුන්ගේ සියුම් නිරීක්ෂණයන් මගින් තහවුරු කරන්නේ, නීතියේ තරාදිය ඉතා නිවැරදිව සමබර වෙමින් පවතින බවයි.

මෙම නඩුවේ අවසන් තීන්දුව කුමක් වුවත්, එය ශ්‍රී ලංකාවේ රාජ්‍ය මූල්‍ය පරිපාලනයට සහ රාජ්‍ය නිලධාරීන්ගේ අනාගත වගවීමට කිසිදා මකා දැමිය නොහැකි පාඩමක් කියාදෙනු නිසැකය.

(මෙහි අන්තර්ගත නීතිමය විග්‍රහයන් සහ අධිකරණ වාර්තා උපුටා ගැනීම් 2026 පෙබරවාරි 13 දිනැති මහාධිකරණ විභාගය පදනම් කරගෙන සකස් කර ඇත).

නඩු වාර්තාව
13/02/2026

කෙහෙළිය රඹුක්වැල්ල මහතා ඇතුළු විත්තිකරුවන් 12කට එරෙහිව නීතිපතිවරයා විසින් ගොනුකර ඇති නඩුවේ පැමිණිල්ලේ අටවන සාක්ෂිකාරියගෙන් පස්වන දිනටත් මූලික සාක්ෂි විමසීම ලබන 16 දක්වා කල්තැබීමට කොළඹ ස්ථිර ත්‍රිපුද්ගල මහාධිකරණය ඊයේ (13) නියෝග කළේය.

පැමිණිල්ලේ අටවන සාක්ෂිකාරිය ලෙස නම්කොට ඇති ඖෂධ නියාමන අධිකාරියේ සේවය කරන නිශානි ලංකා කරුණාතිලක මහත්මිය පැමිණිල්ල මෙහෙයවන නියෝජ්‍ය සොලිසිටර් ජෙනරාල් ලක්මිණි ගිරිහාගම මෙනවියගේ මෙහෙයවීම යටතේ සිව්වන දිනටත් ඊයේ (13) මූලික සාක්ෂි ලබා දුන්නාය.

ප්‍රමිතියෙන් තොර ප්‍රතිදේහ එන්නත් කුප්පි 6195 සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශයේ වෛද්‍ය සැපයුම් අංශයට සපයා රුපියල් කෝටි 14කට අධික මුදලක් වංක ලෙස ව්‍යපහරණය කිරීම ඇතුළු අධිචෝදනා 13 ක් යටතේ හිටපු සෞඛ්‍ය අමාත්‍ය කෙහෙළිය රඹුක්වැල්ල මහතා ඇතුළු විත්තිකරුවන් 12 දෙනෙකුට එරෙහිව පවරා තිබූ එම නඩුව ප්‍රියන්ත ලියනගේ, විරාජ් වීරසූරිය හා තිලකරත්න බණ්ඩාර යන මහත්වරුන්ගෙන් සැදුම්ලත් ත්‍රිපුද්ගල විනිසුරු මඩුල්ල හමුවේදී ඊයේ (13) පෙරවරු 10.00 ට පමණ ආරම්භ කෙරිණි.

focus on hammer, group of files on judge table covered with dust - concept of pending old cases or work at judicial court.

පැමිණිල්ල විසින් පැමිණිල්ලේ සාක්ෂි ලෙස අධිකරණය හමුවේ ගොනුකර තිබූ ප්‍රශ්න ගත හදිසි ඖෂධ ප්‍රසම්පාදන ක්‍රියාවලිය යටතේ ඉන්දියානු ණය යෝජනා ක්‍රමය උපයෝගී කර ගනිමින් ආනයනය කිරීමට අදාළව ඖෂධ නියාමන අධිකාරිය භාරයේ තිබූ ලිපිගොනු විශාල ප්‍රමාණයක් හා ඒවායේ අඩංගු විවිධ ලේඛන විශාල ප්‍රමාණයක් නියෝජ්‍ය සොළිසිටර් ජෙනරාල්වරිය විසින් එම සාක්ෂිකාරිය මගින් ලකුණු කිරීමට පියවර ගත්තාය.

හදිසි විශේෂ සීඝ්‍රගාමි ක්‍රමවේදය යටතේ ඖෂධ නියාමන අධිකාරියේ අනුමැතියට යටත්ව ආනයනය කිරීමට අදාළ සැපයුම්කරුවන් ලියාපදිංචි කිරීමට අදාල ඉල්ලුම් පත්‍ර ඒවාට අදාළව ඖෂධ ඇගැයීම් කමිටුව මගින් ලබා දුන් නිර්දේශ, ප්‍රතික්ෂේප කිරීම් හා පිළිගැනීම් මෙන්ම ඒවාට හේතු පාදක වූ කරුණු ද සාක්ෂිකාරිය මගින් විවෘත අධිකරණය හමුවේදී පැමිණිල්ලේ සාක්‍ෂි ලෙස සලකුණු කිරීමට නියෝජ්‍ය සොලිසිටර් ජෙනරාල්වරිය පියවර ගත්තාය.

ඖෂධ ඇගයීම් කමිටුව විසින් ලබාදුන් නිර්දේශ පදනම් කොටගෙන එවකට ඖෂධ නියාමන අධිකාරියේ සභාපතිවරයා ලෙස කටයුතු කළ දොළොස්වන විත්තිකාර වෛද්‍ය විජිත් රණසිංහ ගුණසේකර මහතා විසින් 2022 සැප්තැම්බර් 19 වැනිදා හා 2023 ජනවාරි මාසය දක්වා වූ කාලය තුළදී ලබා දුන් නියෝග හා අනුමත කිරීම්වලට අදාල ලේඛන වල ඇති 12 වන විත්තිකරුගේ කෙටි අත්සන්ද එම සාක්ෂිකාරිය මගින් සලකුණු කිරීමට පැමිණිල්ල මෙහෙයවූ නියෝජ්‍ය සොලිසිටර් ජෙනරාල් වරිය පියවර ගත්තාය.

පෙර කී ප්‍රසම්පාදන ක්‍රියාවලිය යටතේ ආනයනය කරන ලද ඖෂධවල , ඒවා ආනයනය කළ සමාගම්වල තොරතුරු ද පැමිණිල්ලේ අටවන සාක්ෂිකාරිය මගින් අධිකරණය හමුවේ ලකුණු කිරීමට නියෝජ්‍ය සොලිසිටර් ජෙනරාල්වරිය වැඩිදුරටත් පියවර ගත්තාය.

නීතිඥ අසේල සේරසිංහ, ඉසුරු ජයවර්ධන, දිනුෂ් රන්දෙනිය, ගයන්ත විජය සුන්දර, රහුල් ජයතිලක, රවිහංස විජේසිංහ, ඉසුරු අබේගුණවර්ධන, කසුන් සරත්චන්ද්‍ර, ජ්‍යෙෂ්ඨ නීතිඥවරුන් වන අමිත ආරියරත්න, අශෝක සේරසිංහ, චමින්ද අතුකෝරළ යන මහත්වරුන් ඇතුළු නීතිඥ මණ්ඩලයක් සමග ජනාධිපති නීතිඥ ප්‍රියන්ත නාවාන මහතා විත්තිය නියෝජනය කළේය. දණ්ඩ නීති සංග්‍රහයේ 102 වගන්තිය සමඟ කියවිය යුතු පොදු දේපළ පනතේ (5) 1 වගන්තිය යටතේ ගැනෙන වැරදි සිදුකර ඇතැයි විත්තිකරුවන්ට එමගින් චෝදනා නගා තිබිණි.